ChatGPT'de markam neden görünmüyor? Kontrol edilecek üç şey

ChatGPT'ye markanızı ya da hizmetinizi sorduğunuzda cevapta yoksanız, sebebi aramaya kontrol edebildiğiniz yerlerden başlamak gerekir. Bu yazı o yerleri sırayla anlatıyor ve her biri için kendi sitemizde ne ölçtüğümüzü, ne değiştirdiğimizi gösteriyor.

Önce hangi soruda görünmediğinize bakın

"ChatGPT'de görünmüyoruz" cümlesi iki ayrı sorunu anlatabilir. Birincisi, adınız sorulduğunda motorun sizi tanımaması ya da yanlış tanıması. İkincisi, hizmetiniz sorulduğunda — "İzmir'de SEO ajansı önerir misin?" gibi — adınızın cevapta hiç geçmemesi. İlki bir kimlik sorunu, ikincisi bir görünürlük sorunudur ve ikisinin çözümü farklıdır.

Kendi ölçümümüz bu ayrımı net gösteriyor. ChatGPT'yi ölçemedik: hesap girişi gerekiyor ve biz hiçbir yapay zekâ servisine giriş yapmıyoruz. Ölçümü girişsiz kullanılabilen Perplexity'de yaptık. Ekim panelimizin ilk ölçümünde (23 Eylül 2026) dört marka sorusunun dördünde anıldık; ölçebildiğimiz on iki marka dışı sorunun hiçbirinde anılmadık. Adımızla sorulduğunda olgular doğru geliyor — bir istisnayla, aşağıda —, hizmetimizle sorulduğunda ise yokuz.

1. ChatGPT'nin tarayıcısı sitenize erişebiliyor mu?

OpenAI'ın sitelere gelen birden fazla tarayıcısı var ve her biri farklı bir iş yapıyor. Aşağıdaki tablo OpenAI'ın kendi tarayıcı belgesine dayanıyor.

İnce nokta şu: OpenAI'a göre bu ayarlar birbirinden bağımsız. GPTBot'u engelleyip OAI-SearchBot'a izin vermek mümkün; bu durumda içeriğiniz eğitime girmez ama aramada görünebilirsiniz. Ters yönde bir hata da mümkün: robots.txt'te yapay zekâ botlarını topluca kapatan bir satır OAI-SearchBot'u da kapatır. OpenAI, robots.txt değişikliğinin sistemlerine yaklaşık 24 saatte yansıdığını yazıyor.

robots.txt tek kapı değil. Bazı barındırma ve güvenlik duvarı hizmetleri yapay zekâ botlarını tek bir ayarla engelleyen kurallar sunuyor; örneğin Vercel'in güvenlik duvarında bu işi yapan hazır bir "AI Bots" kural seti var. Bu tür bir ayar robots.txt'ten bağımsız çalışır: robots.txt her şeye izin verirken sunucu yine de botu geri çevirebilir.

Kendi sitemizde bunu 24 Eylül 2026'da ölçtük. robots.txt'imiz bütün tarayıcılara izin veriyor. OAI-SearchBot, ChatGPT-User, GPTBot, PerplexityBot, Claude-SearchBot, ClaudeBot, Google-Extended ve Bingbot kimlikleriyle ana sayfaya, llms.txt dosyasına ve bir yazıya gönderdiğimiz isteklerin hepsi başarıyla (HTTP 200) döndü. Bu testin bir sınırı var: istekler bizim bağlantımızdan geliyor, yalnız tarayıcının kimliğini taklit ediyor. Güvenlik duvarı gerçek botları IP adresinden de tanıyabildiği için kesin cevabı barındırma panelindeki ayar verir.

robots.txt ve güvenlik duvarından sonra bakılacak üçüncü şey sayfanın metni. Vercel ile MERJ'in Aralık 2024'te yayımladığı ölçüme göre OpenAI'ın, Anthropic'in ve Perplexity'nin tarayıcıları JavaScript çalıştırmıyordu (OpenAI'ın ve Anthropic'in tarayıcıları JavaScript dosyalarını indirse bile); Google'ın Gemini'si ise Googlebot'un altyapısını kullandığı için çalıştırabiliyordu. Yani metni tarayıcıda JavaScript'le sonradan oluşan bir sayfa, Google'da görünse bile ChatGPT'nin tarayıcısına eksik ya da boş gelebilir. Bizim sitemizde metin sunucuda üretiliyor ve ilk HTML'in içinde geliyor; yayından önceki kontrollerimiz sayfayı JavaScript çalıştırmadan okuyarak bunu doğruluyor.

• robots.txt'i açın: "User-agent: OAI-SearchBot" ya da "User-agent: *" altında "Disallow: /" var mı?
• Barındırma ya da CDN panelinizde "yapay zekâ botları", "bot koruması" gibi bir ayar açık mı?
• Sayfanın ana metni ilk HTML'de mi? Tarayıcıda "sayfa kaynağını görüntüle" dediğinizde metni görüyorsanız evet.

2. Markanız tek ve tutarlı bir varlık mı?

Mantığı basit: motor sizi farklı kaynaklardan okuyor. Bu kaynaklar aynı adı, aynı adresi, aynı telefonu ve aynı tanımı taşımıyorsa ya da aynı adı taşıyan başka bir şirket varsa, doğru ve tek bir cevap kurması zorlaşır.

Bizim başımıza tam olarak bu geldi. Aynı ölçümde iletişim bilgilerimizi sorduğumuzda motor adresimizi, telefonumuzu ve e-postamızı doğru verdi; ama bizi Almanya'daki benzer adlı bir şirketten ayırmak için kullanıcıya soru sordu. Karşılığında sitemizin yapısal verisine ve llms.txt dosyasına kim olduğumuzu tarif eden bir cümle ekledik: alan adımız, ilçemiz ve şehrimiz. Başka bir şirketin adını yazmadık. Bunun işe yarayıp yaramadığını Kasım panelinde (Ekim sonunda ölçülecek) göreceğiz ve sonucu bu yazıya ekleyeceğiz.

Yapısal verideki cümle şu: "Maora Studio (www.maora.studio), Karabağlar/İzmir merkezli bir dijital ajanstır; Türkiye dışındaki benzer adlı şirketlerle aynı kuruluş değildir." Cümle kısa, kontrol edilebilir üç bilgi taşıyor (alan adı, ilçe, şehir) ve sitenin başka yerlerinde yazanlarla çelişmiyor. Kendi cümlenizi yazarken aynı ölçüye bakın: Google İşletme Profili'nizde ve dizinlerde de aynı biçimde geçen bilgileri seçin.

• Ad, adres ve telefon sitede, Google İşletme Profili'nde ve dizinlerde birebir aynı mı?
• Sitenizin yapısal verisi (Organization, LocalBusiness) sayfadaki bilgiyle aynı şeyi söylüyor mu?
• Sosyal profilleriniz sitenize, siteniz de onlara bağlı mı (sameAs)?
• Aynı ya da benzer adı taşıyan başka bir şirket var mı? Varsa kendinizi konum ve alan adıyla ayırt eden bir cümle yazın; karşı tarafın adını anmayın.

3. Sorulan soruya cevap veren bir sayfanız var mı?

Marka sorusunu çözmek hizmet sorusunu çözmez. "İzmir'de tur ve transfer firmaları için rezervasyon sitesi kim yapıyor?" diye sorulduğunda motorun elindeki malzeme, bu soruya cevap veren sayfalardır; Ekim kaydımızda da hizmet sorularının cevapları dizinlerden, rakiplerin kendi sitelerinden ve yayınlardan kuruluyordu. Böyle bir sayfanız yoksa, sizi anmak için elinde daha az malzeme vardır.

23 Eylül'deki ölçümde tam bu soruyu sorduk ve motor soruyu yanlış anladı: site yapan ajansları değil, transfer firmalarını listeledi. O gün bu soruya cevap veren bir sayfamız da yoktu. Şimdi var: tur ve transfer firmaları için rezervasyon sitesi sayfası, iki gerçek işin ayrıntısıyla. Sonucu yine Kasım panelinde ölçeceğiz. Bu sayfalarda uyguladığımız kural basit: soru başlıkta, cevap ilk cümlede, her paragraf tek başına anlamlı.

Motor sizi başka yerden de duyuyor mu?

Hizmet sorularında motorun cevabı yalnız sizin sitenizden kurmadığını kendi kaydımızda gördük. İlk ölçümde yanıtını kaydedebildiğimiz on iki marka dışı sorunun üçünde kaynak bir dizindi, üçünde rakiplerin kendi siteleri, ikisinde yabancı yayınlar; kalan dördünde kaynak türünü kaydetmedik. Marka sorularında ise kaynak her seferinde kendi sitemizdi. Bildiğimiz kadarıyla bugün bizden söz eden bağımsız bir kaynak yok; dizin kayıtları ve müşteri yorumları bu yüzden sıradaki işimiz.

Bağımsız kaynak derken şunları kastediyoruz:

• Google İşletme Profili'ndeki müşteri yorumları.
• Şehir ve sektör dizinlerindeki kayıtlar; bilgiler sitenizdekiyle birebir aynı olmalı.
• Üyesi olduğunuz derneklerin ya da odaların üye sayfaları.
• Sizden söz eden yerel haberler, röportajlar ve sektör yayınları.

Müşterilerinizin sitesindeki "tasarım: …" bağlantısı da bir işarettir, ama bağımsız sayılmaz: onu oraya siz koydunuz. Yorum isterken de Google'ın yorum politikasına uyun: yalnız memnun müşterilerden istemeyin, olumsuz yorumu engellemeyin, yorumda belirli bir içerik istemeyin ve karşılığında indirim, hediye ya da ödeme teklif etmeyin.

Kaynak türü neye çalışmanız gerektiğini de söylüyor. Cevap bir dizinden kuruluyorsa ilk adım o dizinde doğru bilgilerle yer almak; rakiplerin sitelerinden kuruluyorsa aynı soruya sizin sayfanızın da açık bir cevap vermesi; yabancı yayınlardan kuruluyorsa o konuda Türkçe, kaynak gösterilebilir bir yazı yayımlamak. Aynı kayıtta GEO sorusunun cevabı on yabancı kaynaktan kuruluyordu. GEO rehberimiz ve SEO, AEO, GEO karşılaştırmamız tam bu boşluk için: Türkçe ve kaynak gösterilebilir.

Kendiniz nasıl kontrol edersiniz?

1. 1.Soruları yazın: iki-üç marka sorusu (adınızla) ve beş-altı hizmet sorusu (adınızı yazmadan).
2. 2.Soruları ChatGPT'ye kendi hesabınızdan, Perplexity'ye girişsiz sorun; her cevabın ekran görüntüsünü tarihiyle saklayın.
3. 3.Her cevap için üç şeyi not edin: anıldınız mı, kaçıncı sırada, hangi kaynak gösterildi.
4. 4.Soramadığınız motoru boş bırakmayın; "ölçülemedi" diye, nedeniyle kaydedin. Yoksa iki ayı karşılaştıramazsınız.
5. 5.Bir ay sonra aynı soruları aynı sırayla tekrar sorun. Tek seferlik bir kontrol, cevaplar değişken olduğu için neredeyse hiçbir şey söylemez.

Her ay aynı yirmi soruyu altı motor için kaydediyoruz: ulaşabildiğimiz motorlarda soruyor, ulaşamadıklarımızı nedeniyle "ölçülemedi" diye yazıyoruz. 23 Eylül'deki ilk ölçümde 120 hücrenin 16'sını ölçebildik; 100'ü hesap girişi ya da Google'ın bot doğrulaması yüzünden, 4'ü de Perplexity'nin girişsiz sorgu sınırı dolduğu için ölçülemedi. Az görünüyor, ama her ay aynı yöntemle ölçüleceği için değişimi gösterecek.

Yapmamanız gerekenler

• ChatGPT'de sıralama ya da listelenme garantisi veren hizmetlere para ödemek. Cevabı motor üretir; kimse garanti edemez.
• robots.txt'te bütün yapay zekâ botlarını tek satırla kapatıp sonra aramada neden görünmediğinizi merak etmek.
• Soruya cevap vermeyen, yalnız anahtar kelime taşıyan sayfalar üretmek.
• Bir kez bakıp karar vermek.